Goden-van-nu-ongekunsteld

De goden van de Olympus – net studenten

De vloeken vliegen je om de oren. Wijn vloeit rijkelijk. Er wordt geflirt en gelachen. Je zou niet denken dat er oorlog is. Toch is er een strijd gaande en niet zomaar één: de Trojaanse oorlog. Maar dit bloedblad is slechts een schaakspel voor de Griekse goden. De sneuvelende soldaten zijn slechts pionnen in hun onderlinge ruzies en wraakacties. Ilias van Theatergroep Azijn geeft ons een kijkje op de Olympus in tijden van onrust.

In Het Huis in Utrecht speelt de theatergroep Ilias. Deze bewerking van het verhaal van Homerus, het verslag van de Trojaanse Oorlog, is geschreven door Oscar van Woensel. Deze oorlog zien we nu door de ogen van de Olympische goden. Ze volgen de strijd als een realityshow vanuit de eetzaal, waar zij elke avond samen komen om te genieten van wijn, lekker eten en optredens van de muzen. Maar het gevecht tussen de mensen betekent een conflict tussen de goden. Ze zijn het voornamelijk oneens over of ze zich überhaupt moeten bemoeien met de oorlog, aan welke kant ze dan staan, of het dodenaantal het nog wel waard is. Deze discussie vormt de rode draad van de voorstelling.

De ruzie blijft voortkabbelen, waarbij er hele tirades bestaande uit de meest originele scheldwoorden over en weer worden gesmeten. Dit is eerst ontzettend grappig, maar niets blijft eeuwig leuk. Er zit voor lange tijd nauwelijks verloop in hun gediscussieer, tot oppergod en luiwammes Zeus uiteindelijk besluit in te grijpen en de macht van de goden een beetje in te perken. Hoewel dit voor hen een enorme domper is, is dit voor het publiek een opluchting: eindelijk zit er weer spanning in het verhaal en die is veel duidelijker voelbaar in de eindeloze stiltes dan in de schreeuwpartijen.

Ken uw klassiekers

Wat de voorstelling ook traag maakt, is de hoeveelheid uitleg die in sneltreinvaart voorbij komt: om de voorstelling te begrijpen, moet je het verhaal van de Ilias en alles wat eraan voorafging eigenlijk globaal kennen. De toneelgroep verwacht dus niet dat je de Ilias al van binnen en buiten kent, ze proberen iedereen een spoedcursus Homerus te geven. Dit is misschien goed bedoeld, want ik hoorde meerdere mensen uit het publiek zeggen dat ze geen idee hadden wie bijvoorbeeld Hector was, maar Toneelgroep Azijn lijkt teveel spoed te hebben met de uitleg, waardoor die onduidelijk blijft. De leek zal het programmaboekje nodig hebben om het echt te begrijpen. Zeker als je de verhaallijnen van de Ilias niet echt ziet uitgebeeld, maar enkel de goden ernaar hoort refereren. Het Olympische perspectief is een interessant en origineel oogpunt, maar de oorlog zelf lijkt weg te vagen bij de persoonlijke problemen van de goden. Dit maakt dat het echte verhaal van de Ilias warrig blijft. De werkelijke strijd is die tussen de goden, en dat zij deze oorlog gebruiken om hun frustraties te uiten lijkt enkel toeval.

De uitleg in de voorstelling is op vreemde wijze met de dialogen verweven: de goden moeten wel zo vergeetachtig zijn, dat ze elkaars herinneringen steeds moeten opfrissen. Het gaat ook ten koste van veel humor in het verhaal, want een goede grap hoef je nooit uitleggen. Ook blijven de Olympiërs de hele tijd toelichten wie zij zelf zijn: “Ik, als godin van de vrouwelijkheid, …”. Dit is erg onnatuurlijk, stel je voor dat iedereen zo over zichzelf zou praten!

Meet the Olympians

Wat blijft boeien, zijn de personages: elke Olympische god wordt uitgebeeld door een prachtig stereotype, met ontzettend veel humor. Stuk voor stuk zijn ze heel goed gespeeld. De beste voorbeelden van briljante rollen zijn Aphrodite, die steeds maar Venus genoemd wil worden, en haar man Hephaistos, die constant verlegen op een tandenstoker bijt en zwakjes toekijkt hoe zijn vrouw hem aan de lopende band bedriegt. Maar het allerleukste personage is Hades, de god van de onderwereld, die depressief is, met zijn rode stropdas, zwarte kleding en eyeliner eruit ziet als Billy Joe Armstrong en maar niet wil begrijpen wie nou toch die Achilles is waar iedereen het de hele tijd over heeft.

We want more

De vormgeving is simpel, een eenvoudige eetzaal: aan twee lange tafels zitten de goden te drinken. Op krijtborden aan weerszijden van het podium wordt er geturfd hoeveel doden de oorlog per partij met zich meebrengt. Achter op het podium zit een celliste, die het grootste deel van de voorstelling haar haar zit te vlechten. De cello hebben we nauwelijks gehoord, erg zonde. Ook van de slaven had ik meer willen zien. Zij helpen met de scènewisselingen, maar hebben verder bijna geen rol: één van hen is echt maar een paar seconden op het toneel en blijft dus een groot raadsel. De ander blijkt, tijdens de enige scène dat hij wel de slaaf uithangt door wijn te schenken en de deur open te houden, een briljant acteur te zijn. Het was leuk geweest om meer van hem te zien.

Peuterklasje

Om de Trojaanse oorlog vanaf de Olympus te bekijken is erg leuk bedacht, maar het is slordig uitgewerkt. De tekst, het verhaal en de muziek hadden beter naar voren mogen komen. Wat je hier ziet is niet de Trojaanse oorlog, zoals de theatergroep suggereert, maar je ziet wat er gebeurt als er 11 mensen elke dag op elkaars lip zitten. De keuze voor een stuk met stereotypische, expliciete personages is wel erg goed. Ze worden erg goed gespeeld en de humor van de Olympische goden maakt deze voorstelling toch nog leuk om naar te kijken. Het zijn personages waar de toeschouwers, waarvan de meesten in de twintig zijn, affiniteit mee hebben. Het zijn precies de goden zoals ze altijd worden afgebeeld: trots, met veel wijn en seks, het liefst met degene met wie ze niet getrouwd zijn. De hormonen, roddels en onzekerheden vliegen je dus om de oren. In de voorstelling worden de Olympiërs vergeleken met een peuterklasje. Dat vond ik echter wat dubieus: ze feesten, drinken en hebben een enorm libido. Daarom is de Griekse mythologie een leuke keuze voor een studententoneelgroep als Theatergroep Azijn, waar zowel de doelgroep als de makers zelf jongvolwassen zijn. De Olympiërs zijn namelijk geen peuters, het zijn gewoon een stelletje studenten.

Ontvang onze nieuwsbrief

Ben je het oneens met de schrijver of heb je een interessante toevoeging?

Schrijf je artikel!

Wees niet bang:
Je wordt goed begeleid door de eindredactie. Bovendien krijgt je artikel een visuele prikkel van onze beeldredactie.